Müasir dövrdə dövlətlərin enerji təhlükəsizliyinin təmin olunması milli təhlükəsizliyin təmin olunması qədər əhəmiyyətli və prioritet məslədir. Dayanıqlı enerji təminatı olmadan ticarətin, istehsalın, kənd təsərrüfatının və iqtisadiyyatın digər sahələrinin inkişafından söhbət gedə bilməz. Xüsusilə bu gün texniki tərəqqinin inkişaf edərək yüksək səviyyəyə çatmasını, süni intellektin tətbiqini, elektron hökumətin yaradılmasını dayanıqlı enerji olmadan təsəvvür eləmək mümkün deyil.
Gələcəkdə enerji tələbatının daha dayanıqlı olması üçün Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi enerji transformasiyası siyasəti artıq öz bəhrəsini verməkdədir. “ACWA Power” şirkəti tərəfindən icra olunan 240 MVt gücündə “Xızı-Abşeron” Külək Elektrik Stansiyasının istismara verilməsi ilk növbədə dövlətimizin enerji potensialını və təminatını artırır. İqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində istifadə olunan enerjinin dayanıqlılığını təmin etməklə yanaşı yeni istehsal və emal müəssisələrinin yaradılmasına imkan verir. 2020-ci ildə Azərbaycanda 2030-cu ilə qədər elektrik enerjisinin istehsalında bərpaolunan enerji mənbələrinin payının 30 faizə çatdırılması hədəflənib.
Ölkəmizdə yaşıl enerji mənbələrinin texniki potensialı quruda 135 giqavat, dənizdə 157 giqavatdır. Bu potensial qarşıya qoyulan məqsədə çatmaq üçün fürsət yaradıb. Digər tərəfdən isə Azərbaycan karbon emissiyasını azaldaraq yaşıl enerjiyə keçid edir və ölkəmizin gələcəkdə yaşıl iqtisadiyyata transformasiya olunması üçün platforma yaradır.
Azərbaycan Respublikasının işğaldan azad edilmiş ərazilərində yaşıl enerji zonasının yaradılması ilə bağlı tədbirlər haqqında” Sərəncamın icrası istiqamətində Yaponiyanın TEPSCO şirkəti ilə əməkdaşlığa başlanılıb və müvafiq konsepsiya sənədi hazırlanıb. Qubadlı, Zəngilan, Cəbrayıl və Füzuli rayonlarında Günəş enerjisi layihələri üçün əlverişli potensial mövcuddur. Bu texniki potensial 7200 MVt-dan artıq olaraq qiymətləndirilib. Eyni zamanda, Laçın və Kəlbəcərin dağlıq ərazilərində külək enerjisinin 2000 MVt həcmində texniki potensialının olduğu müəyyən edilib. Bununla yanaşı, Tərtərçay, Həkəri çayı və bu çayların qollarında böyük hidroenerji potensialı var. 2030-cu ilədək Azərbaycanda tələbatdan dəfələrlə artıq elektrik enerjisi istehsal olunacaq ki, bu da onun ixracı zərurətini yaradacaq.
Aydın Veysəlov,
Sabirabad rayonu Əhmədabad kənd tam orta məktəbinin direktoru
